Aan het begin van de documentaire galmt zanger Bruce Dickinson in een uitverkocht stadion dat we een familie zijn. Of we man of vrouw zijn, christen, katholiek, moslim of jood: we zijn verenigd in Iron Maiden. De toon is daarmee gezet. Burning Ambition van regisseur Malcolm Venville is niet zozeer het verhaal van de band, maar een portret van die hechte familie. Over de innige relatie tussen de nog altijd razend succesvolle metalgroep en de trouwe fans die inmiddels in alle uithoeken van de wereld te vinden zijn.
Het is dan ook opvallend dat een aantal daarvan – van onbekende ‘echte’ fans tot muzikanten als Gene Simmons (KISS), Tom Morello (Rage Against The Machine), Chuck D. (Public Enemy), Lars Ulrich (Metallica) en Scott Ian (Anthrax) – prominent in beeld komt, terwijl van de hoofdrolspelers zelf alleen de stemmen te horen zijn. Simmons is natuurlijk altijd goed voor een paar klinkende oneliners. De aardigste bijdrage komt echter van de Spaanse acteur Javier Bardem. In de engerd uit No Country For Old Men blijkt een hartstochtelijk Maiden-fan te huizen die – gestoken in een bandshirt – aanstekelijk over zijn muzikale liefde weet te vertellen.
Belangrijke randzaken
Natuurlijk komt het verleden wel ter sprake. Vooral de eerste jaren worden grondig uitgespit: de slopende tournees en de bezettingswisselingen voordat Iron Maiden z’n (min of meer) definitieve vorm krijgt. Hoewel het bij de Britse band altijd om de muziek draait, wordt ook duidelijk gemaakt hoe belangrijk de randzaken zijn: het artwork van de albums, het iconische logo en de onsterfelijke mascotte Eddie. Tevens wordt duidelijk dat Iron Maiden gekneed is volgens de gedeelde visie van manager van het eerste uur Rod Smallwood (ook coproducent van de documentaire) en bassist Steve Harris. Het tweetal houdt de vuile was ook altijd zorgvuldig binnenboord.
Ook in Burning Ambition wappert die niet aan de lijn. De komst van Bruce Dickinson als opvolger van de ontsporende Paul Di’Anno zorgt op het podium aanvankelijk voor letterlijk botsende ego’s tussen de nieuwkomer en bandleider Harris. De heren komen daar uiteindelijk uit. De enige harde noot die gekraakt wordt, gaat over het vertrek van Dickinson in 1993. Drummer Nicko McBrain laat in Burning Ambition weten de soloambities van de zanger als verraad aan de fans te zien. Zoals ook niet verhuld wordt dat het sappelen geblazen is met zijn opvolger Blaze Bayley. In Amerika slinkt het publiek zelfs tot clubniveau.
Veredeld bruiloftsorkestje
Na de onvermijdelijke terugkeer van de verloren zoon wordt Iron Maiden mogelijk nog groter dan voor die dip. Vooral als live-act. De toon van de film is dan ook optimistisch, warm en trots. De band staat uitgebreid stil bij de rol die de muziek speelt in landen achter het IJzeren Gordijn. De beelden van uitzinnige fans bij een optreden in Polen in 1984 zijn dan ook hartverwarmend. Dit is de impact die muziek kan hebben, zeker op een generatie jongeren die snakt naar vrijheid. De band die daarna op een Poolse trouwerij verzeild raakt, een greep naar de instrumenten doet en als een veredeld bruiloftsorkestje Smoke On The Water van Deep Purple speelt, levert zelfs een van de leukste fragmenten van de documentaire op. Ontroerend is ook de openhartigheid waarmee Dickinson vertelt over de keelkanker die hem treft en waarvan hij inmiddels hersteld is.
Met een documentaire van ruim anderhalf uur over een halve eeuw Iron Maiden is het onvermijdelijk dat onderwerpen en personen onderbelicht blijven. Wie op het verkeerde moment met de ogen knippert, mist de albums van de laatste twintig jaar. Het is daarnaast jammer dat het immense belang in de visuele presentatie van ontwerper Derek Riggs weinig aandacht krijgt. De naam van Martin Birch (ook o.a. Deep Purple, Black Sabbath, Fleetwood Mac, Whitesnake) als producer van sleutelalbums als Killers, The Number Of The Beast en Piece Of Mind valt zelfs helemaal niet.
Hoog tempo
Het zijn kleine kanttekeningen bij een documentaire die in hoog tempo voorbij vliegt. De beelden van de zwoegende band en de kolkende mensenmassa’s blijven imposant. Voor wie Iron Maiden vooral vanwege die trendy T-shirts kent, gaat een wereld open. Voor dat publiek lijkt Burning Ambition ook gemaakt te zijn, al zal de documentaire de doorgewinterde fan vermoedelijk een aangenaam gevoel van nostalgie bezorgen. Het slot van de film is stemmig. In 2024 maakt McBrain bekend vanwege fysieke beperkingen niet langer meer met de band op tournee gaan. Hij is inmiddels vervangen door Simon Dawson, die Steve Harris overhevelde uit zijn hobbyband British Lion. Tot de laatste snik wordt alles binnen de familie opgelost.
Iron Maiden: Burning Ambition draait nu in de bioscoop
Foto: © 2026, Universal Studios
0 Reacties